• Foto-01.jpg
  • Foto-02.jpg
  • Foto-03.jpg
  • Foto-04.jpg
  • Foto-05.jpg
  • Foto-06.jpg
  • Foto-07.jpg
logo2

 


List Apostolski Egregiae Virtuti

Ojca Świętego Jana Pawła II

 

1. Do znakomitych postaci świętych Cyryla i Metodego zwracają się znowu myśli i serca w roku, w którym przypadają dwie szczególnie znaczące rocznice. Upływa bowiem sto lat od ogłoszenia encykliki „Grande Munus” z 30 września 1880 roku, w której Papież Leon XIII przypominał całemu Kościołowi postacie i działalność apostolską tych dwóch świętych i, jednocześnie wprowadził uroczystość liturgiczną w kalendarzu Kościoła katolickiego (Leonis XIII «Acta», vol. II, s. 125-137). Ponadto przypada tysiącletnia rocznica listu „Industriae Tuae” (cfr. „Magna Moraviae Fontes Historii”, t. III, Brno 1969, s. 197-208), wysłanego przez mojego poprzednika Jana VIII do księcia Świętopełka w czerwcu roku 880, w którym potwierdzono i polecono zwyczaj używania języka słowiańskiego w liturgii, aby „w tym języku była głoszona chwała i dzieło Chrystusa naszego Pana” (cfr. „Magna Moraviae Fontes Historii”, t. III, Brno 1969, p. 207).

Cyryl i Metody, bracia grecy urodzeni w Salonice, mieście, gdzie żył i działał święty Paweł, od początku ich powołania weszli w ścisłe relacje kulturowe i duchowe z Kościołem patriarchalnym Konstantynopola, wówczas kwitnącego przez kulturę i działalność misyjną, w którym się formowali (cfr. „Costantinus et Methodius Thessalonicenses, Fontem”). Obaj wybrali stan zakonny łącząc obowiązki powołania religijnego ze służbą misjonarską, z której dali pierwsze świadectwo udając się na szerzenie ewangelii Chazarom z Krymu.

Ważniejszym dziełem ewangelizacyjnym była ich misja na Wielkich Morawach wśród ludów, które zamieszkiwały wówczas półwysep bałkański i ziemie na Dunajem; misja ta została podjęta na prośbę księcia Moraw Rościsława skierowaną do cesarza i Kościoła Konstantynopola. Aby zadośćuczynić wymogom służby apostolskiej pośród ludów słowiańskich, przetłumaczyli na ich język książki święte do celu liturgicznego i katechetycznego, tworząc tym samym podstawy całej literatury w językach tychże ludów, dlatego słusznie są oni uważani nie tylko za apostołów Słowian ale także za ojców kultury tych ludów i narodów, dla których pierwsze pisma języka słowiańskiego są w historii ich literatury podstawowym punktem odniesienia.

Cyryl i Metody wykonywali swoją posługę zarówno w jedności z Kościołem Konstantynopola, z którego zostali wysłani, jak również ze stolicą Piotrową Rzymu, przez którą byli przyjęci. Ukazywali w ten sposób jedność Kościoła, który podczas okresu ich życia i ich działalności, pomimo dużych napięć, które wówczas charakteryzowały relacje między Rzymem i Konstantynopolem, nie był ugodzony przez nieszczęście podziału między wschodem i zachodem.

W Rzymie Cyryl i Metody byli przez Papieża i przez Kościół rzymski przyjęci z honorem. Ich dzieła apostolskie, nowość odprawiania liturgii w języku słowiańskim, nieprzychylnie przyjmowane w środowiskach zachodnich, spotkały się z aprobatą i wsparciem. Cyryl dopełnił swój żywot w Rzymie (14 lutego 869) i został pochowany w Kościele świętego Klemensa, gdy tymczasem Metody, konsekrowany przez Papieża, jako arcybiskup dawnej stolicy w Sirmium, został wysłany na Morawy, gdzie, razem ze swoimi uczniami i pośród swego ludu, kontynuował swoje opatrznościowe dzieło apostolskie pełnione z gorliwością i odwagą, aż po kres swojego życia (6 kwietnia 885).

2. Sto lat temu papież Leon XIII w encyklice „Grande Munus” przypomniał całemu Kościołowi nadzwyczajne zasługi świętych Cyryla i Metodego w dziele ewangelizacji Słowian. Zważywszy jednak na to, że w tym roku Kościół wspomina uroczyście 1500 rocznicę urodzenia świętego Benedykta, ogłoszonego w 1964 roku przez mojego czcigodnego poprzednika Pawła VI, patronem Europy, wydaje się, że owa opieka wobec całej Europy będzie bardziej uwypuklona, jeśli do wielkiego dzieła świętego patriarchy zachodu, dodamy wyjątkowe zasługi dwóch świętych braci: Cyryla i Metodego. To rozumowanie, popierają powody natury historycznej, zarówno tej przeszłej, jak i współczesnej, które w historii kontynentu europejskiego posiadają swoją gwarancję teologiczną, kościelną, a także kulturową. Toteż przed zakończeniem roku poświęconego szczególnemu wspomnieniu świętego Benedykta, pragnę, aby w stuletnią rocznicę ogłoszenia encykliki leonowej, zostały docenione zasługi, dzięki którym święci Cyryl i Metody zostali ogłoszeni współpatronami Europy.

3. Europa, w płaszczyźnie geograficznej jest owocem działania dwóch prądów i tradycji chrześcijańskich, do których dołączają się także dwie różne, ale jednocześnie głęboko się uzupełniające, formy kultury. Św. Benedykt, który swoim wpływem objął nie tylko Europę, przede wszystkim zachodnią i centralną, ale za pomocą ośrodków benedyktyńskich przybył także na inne kontynenty, znajduje się w samym centrum wpływu, który wychodzi z Rzymu, od siedziby następców świętego Piotra. Święci bracia z Salonik uwydatniają wcześniejszy wkład starożytnej kultury greckiej i, następnie, nośność promieniowania Kościoła Konstantynopola i tradycji wschodniej, która tak głęboko wpisała się w duchowość i w kulturę wielu ludów i narodów w części wschodniej kontynentu europejskiego.

Ponieważ dziś, począwszy od Soboru Watykańskiego II, po wiekach podziału Kościoła, między wschodem i zachodem, między Rzymem i Konstantynopolem, zostały przedsięwzięte decydujące kroki w kierunku pełnej wspólnoty, zdaje się że ogłoszenie świętych Cyryla i Metodego współpatronami Europy, obok świętego Benedykta, odpowiada w pełni znakom naszego czasu. Zwłaszcza, jeśli to dzieje się w roku, w którym dwa Kościoły, rzymsko-katolicki i prawosławny, weszły w etap decydującego dialogu, który rozpoczął się na wyspie Patmos, związanej z tradycją świętego Jana apostoła i ewangelisty. Z tego powodu ten akt ma na celu upamiętnienie tej daty.

Ustanowienie świętych Cyryla i Metodego współpatronami Europy jest świadectwem dla ludzi naszego czasu, podkreśleniem wagi głoszenia Ewangelii, powierzonej przez Jezusa Chrystusa Kościołom, dla której trudzili się dwaj bracia apostołowie Słowian. Owo ogłoszenie stało się drogą i narzędziem wzajemnego poznania i jedności między różnymi ludami rodzącej się Europy, i zapewniło dzisiejszej Europie wspólne dziedzictwo duchowe i kulturowe.

4. Ufam więc, że przez miłosierdzie Trójcy Przenajświętszej, przez  wstawiennictwo Matki Bożej i wszystkich świętych, zniknie to, co dzieli Kościoły, jak również ludy i narody; oraz że różnorodność tradycji i kultury ubogaci wspólne dziedzictwo.

Oby świadomość tego duchowego bogactwa, które stało się poprzez różne drogi dziedzictwem poszczególnych społeczności kontynentu europejskiego, pomogła współczesnym pokoleniom wytrwać w pokoju i we wzajemnym poszanowaniu praw każdego narodu, nieprzerwanie wykonując posługę dla dobra wspólnego całej ludzkości i dla przyszłości człowieka na ziemi.

Z tego powodu, z niezawodnym przekonaniem i moją przemyślaną decyzją, na mocy władzy apostolskiej, powagą tego pisma i na zawsze, postanawiam i deklaruję świętych Cyryla i Metodego niebiańskimi współpatronami całej Europy u Boga, zezwalając ponadto na pełną cześć i przywileje liturgiczne, które należą się, według prawa, głównym patronom miejsc.

Pokój ludziom dobrej woli!

W Rzymie, u świętego Piotra, pod „pierścieniem rybaka”, dnia 31 grudnia 1980 r., w trzecim roku mego Pontyfikatu.

 

                                                                       Jan Paweł II, papież