• Foto-01.jpg
  • Foto-02.jpg
  • Foto-03.jpg
  • Foto-04.jpg
  • Foto-05.jpg
  • Foto-06.jpg
  • Foto-07.jpg
logo2

 


Recenzent: prof. Dr hab. Jurij Paczkowski

 

Recenzja książki ks. dra Jana Zimnego,

„Współczesny model autorytetu nauczyciela”, Rużomberok 2006, ss. 528,

 

Kształcenie nowego poglądu w zakresie rozwoju stosunków ludzkich we współczesnym społeczeństwie jest przede wszystkim związane z trudnościami i różnorodnością procesów związanych z problemem wychowania człowieka. Postmodernistyczne wyzwania wobec społeczeństwa stanowią podłoże ku nowemu pytaniu: w jakim kierunku idzie dziś rozwój społeczeństwa, czy społeczny rozwój w nowych warunkach stanowi progres czy regres? Należy zauważyć, że wyzwania obecnej globalizacji, masowej informatyzacji społecznej, w znacznej mierze czynią nasze relacje bezosobowymi, pozbawionymi ducha emocjonalnego, jak też duchowej solidarności. Patrząc nieco z innej strony można sformułować wniosek, iż współczesne społeczeństwa potrzebują szczególnie dziś autorytetów duchowych, moralnych, pedagogicznych, politycznych i innych, które na własnym przykładzie i własnej działalności mogą humanizować współczesne społeczeństwo, czynić je bardziej otwartym, czystym itp.

W tym kontekście recenzowana monografia jest jednym z nielicznych przykładów we współczesnej naukowej wiedzy, która wyraźnie sygnalizuje społeczeństwu i całej wspólnocie ludzkiej, potrzebę głębokiego poglądu na kwestie, które dla wszystkich stałyby się bardziej w pełni zrozumiałe. Rodzi się więc zasadnicze pytanie, kto dziś jest autorytetem we współczesnym informatycznym społeczeństwie? Wydaje się, iż odpowiedź na to pytanie, z punktu merytorycznego jest prosta, ale budzi ona wiele dyskusji a nawet wiele kontrowersji.

Jak widać z recenzowanej monografii, naukowe rozumienie autorytetu związane jest z trzema podstawowymi interpretacjami. Według autora opracowania autorytet to władza, liderstwo lub tez osobowy wpływ. Każdy z tych składników autorytetu ma prawo do tożsamego istnienia. Określają one pełną sferę ludzkiej rzeczywistości. W celach pedagogicznych, które są przedmiotem naukowego badania zawartego w monografii, autor wdraża nowe spojrzenia i akcenty oraz formułuje własną koncepcję autorytetu pedagoga, w której uzasadnia wpływ człowieka będącego na wyższym poziomie samouświadomienia wiary w to co czyni.

Pedagog, z punktu widzenia autora monografii, posiadający autorytet inspirandera, który oparty jest na wartościach chrześcijańskich, własnym przykładem stawia wzór nie tylko wobec siebie, ale także wychowanków. Taki wychowawca, posiadający ten model autorytetu, stawia młodzieży ambitne cele, wysoki poziom motywacji, a wszystko to opiera na gruncie moralnego zachowania, odpowiedzialności za własne czyny. Taki pogląd ma miejsce istnienia autorytetu a wynika on z licznych badaniach empirycznych, zrealizowanych przez autora monografii.

Analiza wyników badań wyraźnie pokazuje, że współczesny system oświaty młodego pokolenia, winien uwzględnić ten właśnie rodzaj autorytetu, u którego podłoża występują: innowacyjność, kreatywność, aktywność, humanizm, mądrość życiowa a także nadzwyczajnie głęboka wiara. Z punktu widzenia metodologii, recenzowana monografia, stanowi interdyscyplinarne i kompleksowe podejście do zagadnienia nie tylko dla potrzeb pedagogiki, ale też dla innych dziedzin nauki jak np. socjologii, psychologii czy filozofii. 

To podejście interpersonalne w opracowaniu jest drogą do otrzymania nowej wiedzy, która będzie źródłem nowych koncepcji i empirycznych trendów. Należy zaznaczyć, że problem autorytetu, jest problemem osobowości, wokół której zbudowany jest system moralno-duchowych relacji ukierunkowanych na realizację uświadomionych celów i wysokich ideałów: dobra, wiary i miłości.

Powyższą publikację polecam czytelnikom i szerokiemu gremium zainteresowanych osób, które wyrażają zainteresowanie problematyką autorytetu. Człowiek mający władzę a nie posiadający autorytetu, oddziaływuje zwykle negatywnie na otoczenie. Natomiast osoba posiadająca autorytet a nawet nie mająca władzy, może pozytywnie oddziaływać na otoczenie. Warunkiem zaistnienia autorytetu jest poznanie siebie jako wartości, a następnie emanowanie jej na innych.

Warto zwrócić uwagę, że budowanie autorytetu jest zawsze związane z codzienną pracą nad samym sobą, a prawdziwy autorytet oparty jest na wierze w Boga, co powoduje, że ów autorytet staje się pełniejszym udziałem nie tylko dla danej jednostki, ale całej wspólnoty.

Biorąc pod uwagę powyższą refleksję, warto pochylić się nad ową publikacją, i dokonać własnej weryfikacji pojęcia i świadomości znaczenia autorytetu w rozumieniu, życiu każdego człowieka, a szczególnie w całym procesie pedagogicznym. Uważam, że zaprezentowana treść pracy jest aktualna ponieważ jest oparta na badaniach. Stanowić winna ona wyzwanie dla dalszych badań nad tą problematyką. Badania te zapewne staną się podstawą do ukazania się nowych opracowań z tej dziedziny, a także powinny być one lekturą nie tylko dla wychowawców, pedagogów czy psychologów, ale i teologów, filozofów czy przedstawicieli innych dziedzin nauki.