• Foto-01.jpg
  • Foto-02.jpg
  • Foto-03.jpg
  • Foto-04.jpg
  • Foto-05.jpg
  • Foto-06.jpg
  • Foto-07.jpg
logo2

 


Recenzent: prof. Dr hab. Nella Nyczkało

 

Recenzja książki pod red. ks. dra hab. Jana Zimnego, prof. KUL

„W kierunku pedagogiki katolickiej”, Stalowa Wola 2008, ss.293.

 

Z poczuciem wielkiej radości trzymam w ręku jeszcze jedną książkę wydaną w serii „Pedagogika katolicka”. Dlaczego z radością? A dlatego, że wydanie każdej nowej książki, to osobliwe wydarzenie w życiu naukowo pedagogicznym. Aczkolwiek twórcy tejże książki mają swoje własne idee, które razem połączone zostały przedstawione w koncepcyjnym zamyśle pod redakcją jednego z nich. A jeszcze dodatkową radość mam z tego faktu, że wydana publikacja daje czytelnikowi nową wiedzę. Ona bowiem daje nam kierunek myślenia dla twórczej realizacji założonych idei.

Jakież moje pomysły? – „prawdziwym, duchowym i teoretycznym początkiem tej publikacji jest głęboki, naukowy artykuł ks. bpa Andrzeja Dzięgi, podejmujący potrzebę szerokiej dyskusji na temat relacji zachodzącej między pedagogiką katolicką a katechetyką”. Autor charakteryzuje dwa chrześcijańskie nurty w kulturze europejskiej. Na podstawie historycznej analizy wyraźnie podkreśla, że budowa człowieka a więc ukształtowanie człowieka po chrześcijańsku, jego dojrzałego i odpowiedzialnego myślenia, jego dynamicznej, aktywnej odpowiedzialności za innych i za sprawy społeczne, ukształtowanie i budowa rodziny, budowa więzi narodowych, a dopiero później, jakby w dalszym efekcie, wsparcie państwa, jako struktury, jako instytucji, przez tak ukształtowanego człowieka, przez taką rodzinę, przez grupę ludzi rozpoznających siebie, jako naród”.

Moim zdaniem, nadzwyczajnie ważnym jest wniosek autora, mówiący, że „pedagogika katolicka najściślej natomiast powinna być usytuowana w nurcie, który określany jest, jako cyrylometodiański: ukształtować człowieka, ukształtować go w pełni jako człowieka, jako mieszkańca ziemi, jako członka społeczności ziemskiej, ale w duchu katolickim ukształtowanego, i dania go narodowi, dania takiego dojrzałego człowieka społeczeństwu i państwu, aby pozytywnie budował relacje społeczne, czyli rzeczywistości ziemskie”. Autor podkreśla, że „czas tej konfrontacji wewnątrz kultury europejskiej absolutnie się nie skończył, konfrontacja ta dziś się nasila, także w ramach Unii Europejskiej”.

Następny artykuł, jaki się znajduje w owej publikacji podkreśla, duże znaczenie duchowego i naukowego rozumienia sytemu wychowania. Czytamy w nim, jak autor wszechstronnie analizuje definicję pedagogiki katolickiej przez trzy zadania, wśród nich wymienia środki naturalne, przyrodnicze, nadprzyrodzone, analizuje to przez kształcenie. Ukazane w nim zostały główne cele pedagogiki katolickiej a mianowicie cel dydaktyczny, wychowawczy w ramach, którego wymienia wychowanie witalno-życiowe, osobowe, kulturowe) społeczne, patriotyczne oraz duchowe.

Uważam, że logicznym, postępowym myśleniem naprzód jest analiza duchowych i teoretycznych zasad pedagogiki katolickiej, ukazanego w artykułach m.in. prof. W. Dłubacza, ks. dr hab. R. Sieronia oraz ks. prof. Franciszka Drączkowskiego. Ten ostatni mówi o programie formacji intelektualnej oraz moralnej, w ramach którego znajduje się wykształcenie, filozofia, mądrość, poznanie misteryjne i inne.  

Z wielkim zainteresowaniem przeczytałam też artykuł ks. dr hab. S. Sojki o współczesnych zagrożeniach jako poczuciu beznadziejności. Autor nawiązuje w nim do nauczania Ojca Świętego Jana Pawła II, który dał człowiekowi wzór świadectwa pełnego nadziei.

Bardzo ściśle z tym artykułem łączy się także artykuł ks. dra F. Juchimiuka, który został poświęcony pomocy psychologicznej w wychowaniu człowieka do nadziei. Przedstawiono w nim ciekawe ujęcie struktury nadziei, jej religijnego wymiaru, podstaw psychologicznych, która stanowi bardzo ważny element w życiu każdego człowieka.

Ponadto w następnych artykułach zostały dość szeroko zarysowane zagadnienia dotyczące wychowania do innowacyjności jako zadania pedagogiki katolickiej oraz misji wychowawczej w pedagogice katolickiej.

Bardzo dobrze się składa, że wśród wielu autorów polskich w publikacji znajdziemy także artykuły opracowane przez przedstawicieli nauki z innych krajów, w tym także ze Słowacji, Ukrainy. Jednym z nich jest m.in. dr hab. Tomasz Jabłoński, pracownik Katolickiego Uniwersytetu w Rużomberku, który podejmuje analizę porównawczą o rozwoju szkolnictwa w państwach Unii Europejskich na przykładzie 17 państw w tym także Polski.

Reasumując zawartość całej publikacji należy podkreślić, że wydana książka stanowi cenne źródło dla refleksji, analizy doświadczeń oraz dla nowych poszukiwań w zakresie pedagogiki katolickiej zarówno w Polsce jak innych krajach Europy. Opracowanie to stanowi bardzo korzystną pomoc dla dalszych badań naukowo-pedagogicznych, psychologicznych -  opartych na fundamencie interdyscyplinarnym - zarówno dla nauczycieli szkół średnich, nauczycieli akademickich jak i ośrodków doskonalenia nauczycieli.