• Foto-01.jpg
  • Foto-02.jpg
  • Foto-03.jpg
  • Foto-04.jpg
  • Foto-05.jpg
  • Foto-06.jpg
  • Foto-07.jpg
logo2

 


Recenzent: Prof. Dr hab. N. Nyczkało

 

Recenzja książki: Georga Weigela, „Symbol nadziei na lepszą przyszłość dla ludzkości”.

„Świadek nadziei. Biografia Jana Pawła II”, tłum. z języka ang. R. Skakun.

Lwów 2011, ss.1008. + 32.

 

Z głębokim niepokojem emocjonalnym dostałam tę niezwykłą monumentalną książkę - dar Ojca Borysa Gudziaka, rektora Ukraińskiego Uniwersytetu Katolickiego we Lwowie. Przywiozła mi ją do Kijowa Lilia Grynewicz - była lwowianka, obecna kijowianka, doktor nauk pedagogicznych, działacz społeczny, która sercem i duszą odczuwa idee Wielkiego Człowieka Świata - Jana Pawła II dziś już błogosławionego.

Autor książki George Weigel - amerykański teolog, dziennikarz i katolicki działacz społeczny, mając wyjątkowe możliwości długiego i bezpośredniego kontaktu z samym Papieżem Janem Pawłem II, udało mu się „w jasnych świeżych kolorach namalować portret nowoogłoszonego Błogosłowionego Kościóła Katolickiego jako człowieka, myśliciela, lidera, którego przekonania religijne zmieniły bieg historii.

W „Słowie do czytelnika ukraińskiego” wysłanym do Lwowa z Waszyngtonu, 25 maja 2011 roku, George Weigel napisał: „Pierwszego maja 2011 roku, przed półtoramilionowym zgromadzonym na Placu świętego Piotra w Rzymie ludem, Ojciec Święty Benedykt XVI ogłosił swego poprzednika Papieża Jana Pawła II Błogosławionym - człowieka heroicznego posiadającego wielość cnót, które będą służyć przykładem szlachetnego życia chrześcijańskiego dla innych”.

W czerwcu tego roku zostało wydane to niecodzienne, monumentalne dzieło. Stwierdzając, iż jest to książka epokowa, z pewnością nie przesadzimy, bowiem jest to odzwierciedlenie prawdy i opinii, jaka została wydania o tym dziele w wielu kręgach. W roku 2005 roku ukazało się jej pierwsze wydanie w języku angielskim. Przedmowę do owej publikacji napisał sam Autor rozpoczynając od ekscytującej myśli: „Kiedy 02 kwietnia 2005 Papież Jan Paweł II umierał, na cały świat rozeszła się wielka fala miłości i szacunku dla tego życia - w ostatnich latach coraz słabszego Człowieka - polskiego kapłana. Karol Wojtyła pozostawił trwały ślad w wielu sercach ludzkich, przyczynił się do wielu działań, jak żaden inny człowiek minionej epoki”.

Zapoznanie się z treścią książki, która stała się już międzynarodowym bestsellerem, da każdemu czytelnikowi możliwość poznania niezwykłego świata duchowego Człowieka, którego imię zostało jeszcze za życia wpisane głęboko w historię ludzkości.

Dość wzruszająco, a nawet tajemniczo zaczyna się prolog do książki zatytułowany „Uczeń Chrystusa”. Czytamy w nim m.in.: „Ukradkiem osadzonymi w ciemności ulicami Krakowa, do mieszkania w Dębnikach na brzegu Wisły, naprzeciwko Wawelu, pomału zgromadzały się widzowie i aktorzy. Był to 1181-szy wieczór tej długiej i ciemnej nocy, która zapadła nad Polską we wrześniu 1939 roku, musieli oni bardzo uważać, aby nie napotkać czasem zbrojnych patroli monitorujących zgodnie z godziną policyjną. To, co mieli zamiar zrobić było aktem nieposłuszeństwa, a jeśli złapali - musieliby zakończyć swoje dnie w obozach zagłady. Tego wieczoru, 28 listopada 1942 roku, w Teatrze Rapsodycznym - awangardowym zespole promującym „teatr żywego słowa” bez rekwizytów i znakomitych kostiumów, - grali specjalną wersję klasyki polskiego romantyzmu - poemat „Pana Tadeusza” autorstwa Adama Mickiewicza.

W domu wszystkie okna były zasłonięte, światła przyciemnione. Rozpoczął się tajny akt oporu kulturowego. Jednak aktorom entuzjastom spróbowali przeszkodzić. W czasie przedstawienia głośniki na ulicach zaczęły grzmieć o kolejnych zwycięstwach potężnego Wehrmachtu. Dla wielu widzów tak trwała i głośna propaganda przerywająca krótki odpoczynek od okropności okupacji niemieckiej, wydawała się bolesną i przekonującą metaforą ich beznadziejnej sytuacji. 22-letni aktor, który zabrał głos w tej chwili ze sceny, student tajnego seminarium Karol Wojtyła, ani trochę nie reagował na hałas z zewnątrz. On dalej spokojnie recytował wiersze poematu, całkowicie obojętny, nie patrząc na hałas, który wzbudzili silni tego świata” (por. s.1).

Autor książki podaje w ten sposób symboliczne porównanie historyczne mówiąc, iż „Trzydzieści siedem lat później, 2 czerwca 1979 roku Karol Wojtyła pojawił się przed inną publicznością: przed najludniejszym zgromadzeniem w dotychczasowej historii Polski. Były aktor nie mówił w półciemnym mieszkaniu, a na ogromnym Placu Zwycięstwa w Warszawie, przed milionami rodaków. A między tymi dwoma przedstawieniami był jakiś dziwny związek Karola Wojtyły - obecnie Papieża Jana Pawła II, który po raz kolejny powstał przeciwko brutalnej próbie deptania ludzkiej wolności przez komunizm, który prześladował i niszczył prawa i wolność Polaków”.

Struktura wydania publikacji uderza głęboką i filozoficzną oraz etyczną koncepcją Autora. Niemal każde słowo, każda myśl, każde zdanie, każdy aforyzm mieszczą w sobie niewyczerpane, głębokie i niezwykłe myśli krystalizujące się na podstawie wielu faktów historycznych z całej planety. Nawet nie można podjąć swobodnej  próby streszczenia tytułu każdego rozdziału i jego punktów, aby nie pomniejszyć istoty rzeczy, aby nie uprościć ich dogłębnej treści i wizji autora. Stąd też jedynie przytoczymy tytuły każdego z 20 rozdziałów:

1. Syn wolności: Polska semper fidelis.

2. Z podziemia: Trzecia Rzesza w stosunku do królestwa prawdy.

3. „Nazywajcie mnie Wójkiem”. Wojtyła - ksiądz.

4. Zobaczyć rzeczy takimi, jakimi one są: zastanowienie filozofa.

5. Nowa Pięćdziesiątnica: Sobór Watykański II a kryzys humanizmu.

6. Następca św. Stanisława: Uchwała Rady - do życia w Krakowie.

7. Papież z dalekiego kraju: Wybór Jana Pawła II.

8. „Nie lękajcie się!”: Papież dla całego świata.

9. „Ile dywizji ma Papież?” Przeciw imperium oszustwa.

10. Drogi wolności: Prawda osobista i publiczna.

11. Piotr wśród nas, jako Pasterz Ekumeniczny, apostolskie świadectwo wiary.

12. W oku cyklonu: Miesiące przemocy i sporów.

13. Wyzwolić wyzwolenie: Granice polityki i obietnica odkupienia.

14. Nowo przeżyty Sobór: Religia i odnowienie zawsze młodego świata.

15. Naprzód do podstaw: wolność podporządkowana godności obowiązku.

16. Po Imperium oszustwa: Cuda i dzieło sprawiedliwości.

17. Do końca świata. Do pogodzenia sprzeczności świata.

18. Próg nadziei: Powołanie do najszlachetniejszego w człowieku.

19. Jedyny świat: Ludzka solidarność i Ewangelia życia.

20. Rozsądna wiara: Po stuleciu rozczarowania.

Każdy z powyższych rozdziałów mieści w sobie tyle usystematyzowanych i przeanalizowanych faktów, wydarzeń historycznych i dokumentów, że wywołuje to nie tylko prawdziwy podziw talentu Autora książki jako naukowca, badacza, ale jej treść wzbudza ogromny szacunek wobec Bohatera. Warto zauważyć, iż w odrębnym rozdziale, na końcu książki, Autor wyraża szczerą wdzięczność wielu ludziom (242 osobom), którzy ułatwili mu przygotowanie owej publikacji do druku. Słowa szczególnego podziękowania kieruje wobec Jego Świątobliwości Papieża Jana Pawła II. W tym kontekście George Weigel pisze: „Kiedy spotkaliśmy się, aby porozmawiać o organizacji pracy nad książką, powiedziałem mu, że rozumiem i szanuję jego potrzebę prywatności, ale w ciągu najbliższych kilku lat będę próbował zajrzeć za kulisy Jego życia. Ojciec Święty zrozumiał mnie właściwie. Podczas dziesięciu rozmów i ponad dwudziestu godzin komunikacji przy posiłkach w papieskich apartamentach w Castel Gandolfo, wyjawił mi swoje myśli, wspomnienia, otworzył swoją duszę; abym mógł w pełni zrozumieć jego życie, jego postawę i jego pracę. Ani razu nie wspomniał mi, że pewne tematy lepiej omijać, i wskazał w jaki sposób należy odczytywać jakieś pytanie. Od samego początku był przekonany, że odpowiedzialność za tę książkę spoczywa wyłącznie na mnie”.

Autor tego dzieła pisze o szczególnej roli w jego tworzeniu osobistego sekretarza Jana Pawła II, dziś Stanisława kard. Dziwisza: „Książka nigdy nie zostałaby napisana bez jego pomocy i wsparcia”. A potem George Weigel wymienia wiele kolejnych nazwisk osób, którzy pomogli mu w pracy nad publikacją w Rzymie, w Polsce, USA, czy w innych krajach, jak również wyraża wdzięczność własnej żonie i trojgom dzieci, którym poświęcił książkę.

Uważam również, iż koniecznym jest, aby zwrócić uwagę na 2587 przypisów (wyszczególnień i poprawek) na rzecz każdego rozdziału. Jest to wzór wielkiej odpowiedzialności i wysokiej etyki naukowej człowieka uczonego, wspaniałego badacza. Nie przypadkowo też George Weigel przez długi okres czasu był prezesem Centrum Etyki i Polityki Społecznej w Międzynarodowym Centrum Naukowym Woodrowa Wilsona w Waszyngtonie, gdzie do dziś działa jako starszy pracownik naukowy.

I jeszcze jedna, kolejna uwaga mianowicie, do głębokiej refleksji czytelnika skłania treść epilogu zatytułowanego „Trzecie Tysiąclecie: Zobaczyć jak wschodzi słońce” oraz samo posłowie noszące tytuł: „Wchodząc w nowe tysiąclecie: Wielki Jubileusz 2000 roku”. Już w tym dwóch tytułach zostały nakreślone trafne i jasne pomysły prognostyczne dla przyszłości ludzkości.

Moim zdaniem, publikacja ta, o wyjątkowej treści i fundamentalnym znaczeniu, ukazująca się w języku ukraińskim we Lwowie w kraju, którym jeszcze do niedawna wisiała żelazna kurtyna, stanowi wydarzenie o znaczeniu historycznym. Dla wielu osób, obywateli Ukrainy po raz pierwszy będzie okazja dotknąć do dziś nieznanych wiele aspektów życia Wielkiego Człowieka, który zmienił świat i dał swoje serce całej ludzkości.